Berichten

Onderzoek W/E adviseurs over hittestress op Nationaal Klimaatcongres

Op donderdag 13 juni vindt het Nationaal Congres Klimaatadaptatie plaats. Eén van de onderwerpen is hittestress en de extra vraag naar energie die dat oplevert voor koeling. W/E Adviseurs biedt daarvoor input met het onderzoek dat Pieter Nuiten heeft gehouden naar de toekomstige koudevraag in Nederland als gevolg van de klimaatverandering.

Niet alleen hitte komt aan de orden tijdens dit congres, maar ook droogte, wateroverlast en al deze thema’s in relatie tot de gebouwde omgeving, gezondheid etc. Minister Cora van Nieuwenhuizen-Wijbenga, coördinerend bewindspersoon voor klimaatadaptatie is één van de sprekers.

Sessie over de vergeten koeltevraag in de energietransitie

Vanwege het opwarmende klimaat zal de behoefte aan koelte snel toenemen, maar in de energietransitie wordt dit – op een enkele uitzondering na – nog niet meegenomen. Verschillende organisaties en kennisinstituten werken samen rond dit vraagstuk en delen in deze sessie hun recent opgedane kennis en waarnemingen. Er volgt een afsluitende discussie over hoe dit vraagstuk zowel in de Regionale klimaatAdaptatie Strategie (RAS) als de Regionale Energie Strategie (RES) een plaats kan krijgen.

Deze sessie wordt georganiseerd door Klimaatverbond NL, de de Hogeschool van Amsterdam en W/E Adviseurs, op basis van het onderzoek van Pieter Nuiten over dit onderwerp.

Hitte en gezondheid

Ook interessant is de sessie ‘Hitte en gezondheid: waar begin je en wat kun je morgen al doen? Eenzame, thuiswonende 75-plussers zijn de grootste kwetsbare doelgroep bij een hittegolf. In de Nationale klimaatadaptatiestrategie (NAS) proeftuin ‘Hittestress en gezondheid’ is in vier gemeenten onderzocht of de koppeling tussen kennis over eenzaamheid en hitte helpt om de meest hittegevoelige wijken te vinden.

Meer informatie

Eerder heeft Pieter Nuiten een artikel over hittestress en de koudevraag gepubliceerd in magazine Duurzaam Gebouwd. U kunt het hier downloaden.

Meer informatie over het onderzoek is op te vragen bij senior adviseur Pieter Nuiten.

Meer informatie over het congres en het programma is te vinden op de website van het congres

 

Gezonde gebouwen kunnen hittestress de baas

Nu het ene na het andere warmterecord sneuvelt, wordt duidelijk dat bewoners steeds vaker airco’s of andere vormen van koeling in hun woning nodig hebben. Bij nieuwbouwwoningen zijn er wél normen voor isolatie en energiereductie, maar voor het tegengaan van hittestress is er nog geen eenduidig beleid.

W/E adviseurs deed in de aanloop naar het Bouwbesluit van 2020 onderzoek naar de toenemende behoefte om woningen te koelen.  Op verzoek van TKI Urban Energy en in opdracht van RVO.nl heeft W/E adviseurs in 2018 een verkennende studie gedaan naar de ontwikkeling van de koudevraag in de gebouwde omgeving.

Oververhitting voorkomen

Een goed geïsoleerd huis dat eenmaal warm is, koelt niet makkelijk meer af. In steden laat zich dat nog meer voelen dan op het platteland; alle bebouwing houdt de warmte nog langer vast. Een extra kwetsbare groep wordt gevormd door 65-plussers. Hun aandeel stijgt tot 2050 met zo’n 50 procent. En bij een voortgezet beleid zullen zij meestal nog tot hoge leeftijd thuis wonen. Bekend is dat sterfte onder ouderen toeneemt tijdens hittegolven. Kortom, beperken van oververhitting in huis is geen luxe, maar noodzakelijk.

Tot nu toe is er nog weinig onderzoek gedaan naar de behoefte om woningen te koelen. De verwachting is dat de koudevraag toeneemt, en daarmee het energiegebruik om aan deze vraag te voldoen. Ook over het huidige aandeel van koude-installaties in huishoudens en het energiegebruik daarvan is nog weinig bekend. De aanbeveling is dus om nader onderzoek te doen naar het werkelijk aandeel van de koudevraag in de totale energievraag.

Koeling wordt een ‘must have’

Wie nu een nieuwbouwwoning bouwt volgens de BENG-normen (Bijna Energie Neutraal Gebouw) kan een huis realiseren waar het ’s zomers niet uit te houden is. Koeling is geen ‘nice to have’ maar wordt op termijn een ‘must have’ om het binnenklimaat leefbaar te houden. Het is wenselijk dat die koelvoorzieningen verbeterd worden in termen van rendement, geluid en dergelijke.  Daarnaast valt te denken aan maatregelen als automatische zonwering en spui- of zomernachtventilatie, dus de mogelijkheid om het huis door te laten tochten.

Wet- en regelgeving

In het huidige Bouwbesluit staan geen expliciete eisen om het risico te beperken, dat geldt zowel voor nieuwbouw (BENG) als voor na-geïsoleerde woningen (nul op de meter). Ook ontbreekt het tot nu toe aan een praktisch toepasbare methodiek om dat risico te kwantificeren.

Wel wordt in de EPC gerekend met een ‘strafpost’ voor zomer(dis)comfort, ook als er een koelvoorziening wordt geïnstalleerd. In de nieuwe NTA 8800 komt deze strafpost te vervallen. Om deze reden is het wenselijk dat er een nieuwe eis komt in het bouwbesluit. Onlangs heeft W/E adviseurs een vervolgopdracht gekregen van RVO voor onderzoek naar aanvullende eisen.

Meer informatie

Dit artikel is een verkorte versie van een eerder verschenen artikel in het magazine Duurzaam Gebouwd. U kunt het hier downloaden.

Meer informatie over dit onderzoek is op te vragen bij senior adviseur Pieter Nuiten.

Het Nationaal Congres Klimaatadaptatie op 13 juni 2019 besteedt ook aandacht aan dit onderzoek.